Przygotowanie do Badań Laboratoryjnych
Badania laboratoryjne odgrywają podstawową rolę w diagnostyce chorób, monitorowaniu leczenia oraz w profilaktyce. Prawie każda choroba powoduje zmiany we krwi i w moczu a zatem badanie tych materiałów stanowi dobre źródło informacji o stanie organizmu pacjenta.
Poniżej przedstawiamy Państwu procedury przygotowania się do badań laboratoryjnych.
Zasady postępowania przed pobraniem krwi
Badanie krwi należy wykonać:
1. Rano po wypoczynku nocnym, zaleca się zgłaszać w godz. 7:00-10:00
2. Na czczo, przynajmniej 12 godzin po ostatnim posiłku.
3. W dniu poprzedzającym badanie, należy unikać obfitych i tłustych posiłków oraz spożywania alkoholu.
4. Bezpośrednio przed pobraniem unikać stresu, nadmiernego wysiłku fizycznego, palenia papierosów.
5. Przed badaniem zalecane jest wypicie wody niegazowanej.
6. Badanie zaleca się wykonywać przed leczeniem lub przed zażyciem leków (nie dotyczy pacjentów, u których odstawienie leków jest przeciwwskazane).
Powyższe zalecenia nie dotyczą stanów nagłych.
Uwaga: aby wykonać:
Przygotowanie pacjenta do badania glukozy we krwi
I. Badanie glukozy na czczo, należy:
1. zgłosić się rano po wypoczynku nocnym,
2. na czczo przynajmniej 12 godzin po ostatnim posiłku, optymalnie ostatni posiłek w dniu poprzedzającym badanie spożyty około godz. 18:00
Uwaga:
na wyniki badań wpływ mają: posiłek, stres, leki o działaniu hiperglikemizującym
(β-blokery, kortykosteroidy, tiazydowe leki moczopędne), wysiłek fizyczny i kofeina.
II. Badanie glukozy na czczo oraz 2 godz. po jedzeniu należy:
1. zgłosić się o godz. 7:00 na czczo ze śniadaniem,
2. po pierwszym pobraniu zjeść śniadanie,
3. na drugie pobranie zgłosić się 2 godziny po zjedzeniu śniadania lub według zaleceń lekarskich.
III. Doustny test tolerancji glukozy (OGTT) należy:
1. zgłosić się o godz. 7:00 ze skierowaniem lekarskim oraz z zakupioną w aptece glukozą (75g),
2. po pobraniu krwi na czczo wypić, w ciągu 5 minut, całą objętość przygotowanego w laboratorium roztworu glukozy,
3. w ciągu trwania badania nie jeść, nie pić, nie rzuć gumy, nie palić papierosów
4. na kolejne pobranie zgłosić się 2 godziny po wypiciu glukozy lub według zaleceń lekarskich.
Uwaga :
Wykluczone jest opuszczanie Punktu Pobrań w celu zakupów, spaceru itp., ponieważ związany z tym wysiłek (praca mięśni) może znacząco zafałszować wynik
IV. Przesiewowy test u kobiet w ciąży (OGTT) należy:
1. zgłosić się o godz. 7:00 ze skierowaniem lekarskim oraz z zakupioną w aptece glukozą (75g),
2. po pobraniu krwi na czczo wypić, w ciągu 5 minut, całą objętość przygotowanego w laboratorium roztworu glukozy,
3. w ciągu trwania badania nie jeść, nie pić, nie rzuć gumy, nie palić papierosów
4. na kolejne pobranie zgłosić się 1 godzinę po wypiciu glukozy następnie po 2 godzinie lub zgodnie z zaleceniem lekarza
Uwaga :
Wykluczone jest opuszczanie Punktu Pobrań w celu zakupów, spaceru itp., ponieważ związany z tym wysiłek (praca mięśni) może znacząco zafałszować wynik
Zasady prawidłowego pobrania moczu do badania
I. Badanie ogólne moczu :
1. Próbkę moczu dostarczyć w jednorazowym (kupionym w aptece) pojemniku plastikowym.
2. Mocz pobrać rano, po przerwie nocnej, z pierwszej porcji.
3. Przed zbiórką moczu umyć narządy moczowo-płciowe.
4. Bezpośrednio do pojemnika oddać środkowy strumień moczu.
5. Jeżeli istnieje konieczność oddania moczu do naczynia pośredniego (np. nocnik), zwrócić uwagę, aby mocz nie był zanieczyszczony kałem.
6. Nie wykonywać badania w okresie okołomiesiączkowym u kobiet.
7. Należy powstrzymać się od stosunków płciowych w dobie poprzedzającej badanie.
8. Pojemnik szczelnie zamknąć i jak najszybciej dostarczyć do laboratorium (w ciągu 2 godz.).
9. U noworodków mocz pobrać do woreczka z taśmą klejącą, po umyciu narządów płciowych i odbytu dziecka wodą z mydłem, przykleić woreczek wokół krocza i sprawdzać zawartość co 10-15 minut,
II. Posiew moczu:
1. Mocz dostarczyć w jałowym pojemniku, zakupionym w aptece.
Uwaga:
Jeżeli są zlecone dwa badania należy dostarczyć dwa pojemniki z moczem (każda próbka przygotowana według zaleceń).
2. Mocz pobrać rano po przerwie nocnej z pierwszej porcji.
3. Umyć ręce oraz narządy moczowo-płciowe wodą z mydłem (mężczyźni odciągnąć napletek), a następnie wytrzeć jałowym gazikiem lub nie wycierać.
4. Oddać środkowy strumień moczu bezpośrednio do pojemnika, który trzeba szczelnie zamknąć nie dotykając wewnętrznej powierzchni wieczka.
5. Pobraną próbkę jak najszybciej dostarczyć do punku pobrań, jeśli to niemożliwe przechowywać w lodówce w temperaturze 4-8°C, do czasu dostarczenia do laboratorium, maksymalnie do 24 godzin.
6. Jeżeli pojemnik zawiera płytkę z podłożem typu Uricult, mocz oddać na obie strony płytki, po czym umieścić ją wewnątrz pojemnika. Płytki nie należy odkładać na jakiekolwiek podłoże i nie dotykać palcami. Nie zalewać pojemnika moczem.
7. Wykonanie badania wskazane jest przed rozpoczęciem leczenia lub minimum 5 dni po odstawieniu antybiotyku.
III. Mocz zbiórka dobowa:
1. Przygotować czysty pojemnik o pojemności około 2-3l z podziałką.
2. Umyć narządy moczowo-płciowe.
3. Zbiórkę moczu rozpocząć rano od drugiej porcji (pierwszą oddać do ubikacji).
4. Mocz zbierać do przygotowanego pojemnika przez całą dobę.
5. Zbiórkę zakończyć następnego dnia pierwszą porcją moczu.
6. W ciągu całej zbiórki pojemnik z moczem przechowywać w lodówce w temperaturze 2-8°C.
7. Po zakończeniu zbiórki, mocz dokładnie wymieszać , odlać około 50-100 ml do jednorazowego pojemnika plastikowego.
8. Na próbce należy odnotować objętość DZM
Uwaga:
U lekarza należy uzyskać informację o ewentualnej konieczności dodania do pojemnika na zbierany mocz odpowiedniego stabilizatora i w razie konieczności zaopatrzyć się w taki stabilizator w puncie pobrań bądź gabinecie zabiegowym.
Jeśli z jakiejś przyczyny w okresie 24 godzin pominięto w zbiórce nawet pojedynczą porcję moczu, zbiórkę należy przeprowadzić ponownie innego dnia.
Przygotowanie pacjenta do wymazu bakteriologicznego
1. Wymaz bakteriologiczny pobierany jest w gabinecie lekarskim.
2. Przed wymazem z gardła lub jamy nosowo- gardłowej pacjent powinien być na czczo, bez uprzedniego mycia zębów, po przepłukaniu jamy ustnej przegotowaną wodą w celu uniknięcia spłukiwania bakterii bytujących na powierzchni.
3. Wymaz należy pobierać na początku zakażenia, bez stosowania antybiotyków lub co najmniej 5 dni po zakończonej antybiotykoterapii
4. Materiał pobrany na podłoże transportowe żelowe należy przechowywać w temperaturze pokojowej do czasu dostarczenia do laboratorium (maksymalnie do 24 godzin).
5. Wymaz należy przekazać do laboratorium razem ze skierowaniem lekarskim.
Zasady prawidłowego pobrania kału do badania
I. Kał – badanie ogólne, na pasożyty i krew utajoną
1. Kał należy dostarczyć w jednorazowym specjalnym pojemniku plastikowym z łopatką, zakupionym w aptece.
2. W pojemniku należy umieścić kilka grudek kału, pobranych z różnych miejsc, wielkości mniej więcej pestki od śliwki.
3. Kał do badania nie może zawierać domieszki moczu, wody z lewatywy czy parafiny.
4. Wszystkie twory budzące podejrzenie np. fragmenty pasożytów czy śluz należy umieścić w pojemniku (nie płukać wodą).
5. Pojemnik należy dostarczyć do laboratorium w godzinach rannych, jak najszybciej od zebrania materiału (kał można przechować w lodówce w temp. 2-8°C do następnego dnia, nie dłużej niż 24 godziny).
6. Zaleca się, aby badania krwi utajonej w kale nie wykonywać w czasie menstruacji, krwawienia z hemoroidów, po spożyciu alkoholu oraz w trakcie leczenia żelazem, salicylanami i innymi lekami, które mogą drażnić przewód pokarmowy.
II. Kał – posiew
1. Próbkę kału należy pobrać do jałowego pojemnika ze szpatułką zakupionym w aptece.
2. Przed pobraniem kału należy całkowicie opróżnić pęcherz moczowy a zaraz po pobraniu pojemnik szczelnie zamknąć.
3. Przed dostarczeniem do laboratorium pobraną próbkę kału należy przechowywać w lodówce w temp. 2-8°C, nie dłużej niż 24 godziny..
4. Zaleca się wykonywać badanie jak najwcześniej od wystąpienia objawów, przed rozpoczęciem leczenia przeciwdrobnoustrojowego, a w celu kontroli nie wcześniej niż po 3 dniach od zakończenia leczenia.
Zasady prawidłowego pobrania plwociny do badania bakteriologicznego
1. Plwocinę należy dostarczyć w sterylnym pojemniku zakupionym w aptece.
2. Materiał należy pobrać rano, na czczo, po uprzednim umyciu zębów i wypłukaniu jamy ustnej przegotowaną wodą.
3. Do pojemnika należy wykrztusić 1-3 ml plwociny (nie zbierać śliny).
4. Pojemnik należy zamknąć bezpośrednio po zebraniu materiału, nie dotykając wewnętrznej powierzchni nakrętki.
5. Próbkę należy dostarczyć niezwłocznie do laboratorium. Jeśli jest to możliwe plwocinę oziębić po pobraniu do 4°C i transportować w schłodzonym pojemniku.
6. Plwocinę należy pobierać przed rozpoczęciem leczenia lub nie wcześniej niż 3 dni po zakończeniu antybiotykoterapii.
7. W przypadku trudności z odkrztuszaniem i uzyskaniem odpowiedniej ilości materiału diagnostycznego, 1-2 dni przed pobraniem należy stosować środki wykrztuśnie, a w dniu pobrania można stosować nawilżanie i nebulizację.
W przypadku gdy w wyniku udzielonej przez lekarza POZ porady lekarskiej zachodzi konieczność wykonania badań laboratoryjnych, świadczeniodawca zapewnia pobranie materiałów do badań zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu ministra zdrowia z dnia 23 marca 2006 r. w sprawie standardów jakości dla medycznych laboratoriów diagnostycznych i mikrobiologicznych (Dz. U. Nr 61, poz. 435). Pobranie badań w domu chorego świadczeniodawca zleca pielęgniarce POZ rozporządzenie Ministra Zdrowie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej Dz. U. 2023 poz. 1427, zał. Nr 2, cz. I, ust. 4).
w przypadku osób ubezpieczonych (osoby, za które odprowadzane są składki na ubezpieczenie zdrowotne, same opłacające składkę, osoby objęte ubezpieczeniem dobrowolnym, osoby odbywające staż adaptacyjny, kurs języka polskiego oraz kursy przygotowawcze do podjęcia nauki w języku polskim, o których mowa w przepisach o szkolnictwie wyższym, członkowie rodzin osób objętych ubezpieczeniem powszechnym)
w przypadku osób innych niż ubezpieczone
za orzeczenia potrzebne do uzyskania prawa jazdy i inne zaświadczenia lekarskie wydawane na nasze życzenie, za wyjątkiem zaświadczeń potrzebnych do uzyskania zasiłku pielęgnacyjnego albo świadczenia z pomocy społecznej za świadczenia znajdujące się w wykazie stanowiącym załącznik do ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
W przychodniach, gabinetach i szpitalach, które mają podpisaną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia. Powinno być na nich zamieszczone logo NFZ.

Mazowiecki Oddział Wojewódzki NFZ
ul. Chałbińskiego 8
00-613 Warszawa
Tel. 22 279 75 78
Karta zgłoszenia zdarzenia niepożądanego.
DROGI PACJENCIE Przychodnia Lekarska Wojskowej Akademii Technicznej informuje, że przyjmuje deklaracje wyboru: lekarza POZ, pielęgniar...
Przychodnia Lekarska Wojskowej Akademii Technicznej jest zaangażowana w realizacje programów finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia.
PACJENCIE ! Korzystając ze świadczeń zdrowotnych lub zwracając się o ich udzielenie masz prawo do:
Zasady udzielania teleporad w ramach Podstawowej Opieki Zdrowotnej w Przychodni Lekarskiej WAT SPZOZ
PACJENCIE! Masz prawo do wglądu lub odbioru kopii dokumentacji medycznej.
Opieka Koordynowana – większe możliwości diagnostyki i leczenia chorób przewlekłych w Podstawowej Opiece Zdrowotnej.
Zasady udzielania wizyt domowych w ramach Podstawowej Opieki Zdrowotnej (POZ)
Do wykazu dodane zostały 2 nowe grupy: Żołnierze zawodowi w przypadku korzystania ze świadczeń w podmiotach leczniczych, dla których podmiotem two...
Świadczenia opieki zdrowotnej przysługują wszystkim obywatelom Rzeczypospolitej Polskiej, na zasadach określonych w ustawie. KTO PŁACI...
Bądź na bieżąco z nowościami i promocjami. Zapisz się na newsletter!
Administratorem Scentralizowanego Systemu Dostępu do Informacji Publicznej (SSDIP), który służy do udostępniania podmiotowych stron BIP jest Minister Cyfryzacji, mający siedzibę w Warszawie (00-583) przy Al. Ujazdowskich 1/3, który zapewnia jego rozwój i utrzymanie. Minister Cyfryzacji w ramach utrzymywania i udostępniania systemu SSDIP zapewnia bezpieczeństwo publikowanych danych, wymagane funkcjonalności oraz rejestrowanie i nadawanie uprawnień redaktorów BIP dla osób wskazanych we wnioskach podmiotów zainteresowanych utworzeniem własnych stron podmiotowych przy użyciu SSDIP zgodnie z art. 9 ust. 4 pkt 3 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429). Minister Cyfryzacji, jako administrator systemu SSDIP jest jednocześnie administratorem danych osób wnioskujących o dostęp do SSDIP w celu utworzenia podmiotowych stron BIP oraz osób wyznaczonych do ich redagowania.
Administratorem danych osobowych przetwarzanych w systemie SSDIP w zakresie osób wnioskujących o utworzenie podmiotowej strony BIP oraz osób wyznaczonych do ich redagowania (redaktorów podmiotowych stron BIP) jest Minister Cyfryzacji. Administratorami danych publikowanych na podmiotowych stronach BIP utworzonych w ramach SSDIP są podmioty, które daną stronę podmiotową BIP utworzyły. Podmioty te decydują o treści danych, w tym treści i zakresie danych osobowych publikowanych na podmiotowych stronach BIP, ich rozmieszczeniu, modyfikacji i usuwaniu. Minister Cyfryzacji, jako Administrator systemu SSDIP w odniesieniu do materiałów publikowanych na podmiotowych stronach BIP jest podmiotem przetwarzającym. Może on ingerować w treść materiałów publikowanych na poszczególnych stronach podmiotowych BIP jedynie w przypadku, gdy właściwy podmiot, który daną stronę utworzył i nią zarządza utracił do niej dostęp lub z innych przyczyn utracił nad nią kontrolę.
Z administratorem systemu SSDIP można się skontaktować poprzez adres email mc@mc.gov.pl, pisemnie na adres siedziby administratora, lub na adres ul. Królewska 27, 00-060 Warszawa.
Administrator systemu SSDIP wyznaczył inspektora ochrony danych, z którym może się Pani/Pan skontaktować poprzez email iod@mc.gov.pl lub listownie – na adres ul. Królewska 27, 00-060 Warszawa. Z inspektorem ochrony danych można się kontaktować wyłącznie w sprawach dotyczących przetwarzania danych osobowych osób składających wnioski o udostepnienie SSDIP, redaktorów poszczególnych stron BIP, oraz incydentów bezpieczeństwa. W sprawach przetwarzania danych osobowych zawartych w treści materiałów publikowanych w ramach poszczególnych stron podmiotowych, należy się kontaktować z inspektorem ochrony danych podmiotu, którego strona BIP dotyczy, ich redaktorem lub kierownictwem podmiotu, który daną stronę podmiotowa BIP utworzył.
Celem przetwarzania danych publikowanych na stronach podmiotowych BIP przez poszczególne podmioty jest udostępnienie informacji publicznej wytworzonej w urzędzie i dotyczącej działalności urzędu. Podstawę prawną publikacji stanowi wypełnienie obowiązku prawnego, o którym mowa w art. 8 oraz art. 9 ust 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Celem udostępniania systemu SSDIP przez Ministra Cyfryzacji jest umożliwienie podmiotom zobowiązanym, o których mowa w art. 4 ust 1 i 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, utworzenia i prowadzenia własnych stron BIP (co wynika z art. 9 ust. 4 pkt 3 oraz art. 9 ust. 4a ww. ustawy).
Dane osobowe w zakresie imienia, nazwiska, nr telefonu, nr faksu dotyczące redaktorów podmiotowych stron BIP oraz dane osobowe publikowane w ramach treści materiałów zamieszczanych na poszczególnych podmiotowych stronach BIP są danymi udostępnianymi publicznie bez żadnych ograniczeń, w tym Centralnemu Ośrodkowi Informatycznemu w Warszawie przy Alejach Jerozolimskich 132-136, któremu Ministerstwo Cyfryzacji powierzyło przetwarzanie danych przetwarzanych w ramach platformy SSDIP.
Dane dotyczące osób wnioskujących o udostępnienie systemu SSDIP oraz dane osób wyznaczonych na redaktorów stron podmiotowych przechowywane są przez czas, w jakim osoby te pełniły swoje funkcje oraz przez okres wskazany w przepisach prawa po okresie, w którym osoby te przestały pełnić swoje funkcje. Dane osobowe osób zawarte w materiałach publikowanych w ramach podmiotowych stron BIP przechowywane są przez okres ustalony przez osoby zarządzające treścią tych stron.
Osoby, których dane są przetwarzane w systemie głównym SSDIP, w tym osoby składające wnioski o przyznanie dostępu do SSDIP oraz osoby będące redaktorami podmiotowych stron BIP, mają prawo dostępu do swoich danych, prawo do sprzeciwu, prawo ograniczenia przetwarzania oraz prawo żądania ich sprostowania oraz usunięcia po okresie, o którym mowa powyżej. Z wnioskiem w sprawie realizacji ww. praw należy się zwracać do administratora systemu tj. Ministra Cyfryzacji lub wyznaczonego inspektora ochrony danych na adres iod@mc.gov.pl. Osoby, których dane są publikowane w ramach treści materiałów zamieszczanych na podmiotowych stronach BIP maja prawo dostępu do danych, prawo do sprzeciwu, prawo do ograniczenia przetwarzania, prawo żądania ich sprostowania oraz usunięcia po okresie, w którym ich publikacja jest wymagana. Z wnioskiem w sprawie realizacji ww. praw należy się zwracać do administratora danych podmiotu, którego dana strona BIP dotyczy, lub wyznaczonego przez niego inspektora ochrony danych.
Osobom, których dane są przetwarzane w systemie SSDIP lub na podmiotowych stronach BIP publikowanych przez poszczególne podmioty przysługuje prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego zajmującego się ochroną danych tj. do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (PUODO) z siedzibą w Warszawie przy ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
Przetwarzanie danych osobowych osób składających wnioski o dostęp do SSDIP oraz osób wyznaczonych do redakcji poszczególnych stron podmiotowych BIP jest niezbędne dla zapewnienia kontroli dostępu i wynika z przepisu prawa, tj. art. 9 ust. 4 pkt 3 oraz art. 9 ust. 4a ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429) oraz § 15 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 stycznia 2007 r. w sprawie Biuletynu Informacji Publicznej (Dz. U. Nr 10, poz. 68), w związku z art. 20a ustawy z dnia 17 lutego o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2019 r. poz. 700, 730, 848, 1590 i 2294) i przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 kwietnia 2012 r. w sprawie Krajowych Ram Interoperacyjności, minimalnych wymagań dla rejestrów publicznych i wymiany informacji w postaci elektronicznej oraz minimalnych wymagań dla systemów teleinformatycznych (Dz.U. z 2017 r. poz. 2247). Publikowanie danych osobowych na stronie systemu SSDIP oraz na podmiotowych stronach BIP jest dopuszczalne tylko wtedy, jeśli wynika z przepisów prawa, lub jeśli administrator danych uzyskał zgodę tych osób na ich publikację.